Jesteś tutaj

Najnowsze wpisy

Z tekstem romans...

Koncepcja Błońskiego wyrażona w "Romasie z tekstem" nie jest dla polonistów czymś zaskakującym ani nowym - powstała przecież w latach 70. XX wieku. Niemniej, praca tego krakowskiego badacza, krytyka i eseisty, zawiera bardzo ważne uwagi, o których dzisiaj zdarza się teoretykom literatury zapominać. Dlatego nie mogę się oprzeć, by nie przytoczyć fragmentów, które (według mnie) są niezwykle trafne i mimo upływu czasu zachowują aktualność.

"Czy literaturoznawca (...) nie powinien poddać się, choćby bez świadków, gruntownemu przebadaniu? Czy nie powinien wyzbyć się namiętności, w wewnętrznej dyskusji kształtując w sobie zdolność wyniosłej bezstronności?"

"Oczywście, humanista może pracować tylko częścią swej osobowości. Wynajmuje swej dyscyplinie - reprezentowanej przez uczelnię, instytut, czy redakcję - kilka godzin czasu i nie nadmierną partię neuronów. Jak dość powszechnie wiadomo, żywsze uczucia intelektualne nie są koniecznie potrzebne do odgrywania społecznej roli naukowca"

Kanon(y)

Pojęcie kanon lektur, choć nie zawsze uświadomione, towarzyszy człowiekowi od bardzo dawna i jest - w sposób oczywisty - związane z rozwojem pisma, a więc jednego z największych intelektualnych wynalazków ludzkości.
Pierwsze odmiany pisma (por.: p. piktograficzne lub p. ideograficzne) przekazywały albo proste treści „z pogranicza religii, magii i sztuki” , albo – służyły celom ściśle użytkowym: za ich pomocą prowadzono m.in. państwowe rachunki, dokonywano spisów ludności, spisywano kroniki. Dlatego za moment przełomowy dla cywilizacji oraz, co ważne – literatury, rozumianej za Stefanią Skwarczyńską jako "zbiór wszystkich sensownych tworów słownych" – należy uznać XI w. p.n.e., kiedy wynaleziono zapis alfabetyczny (z którego, poza pewnymi zmianami, korzystamy do dziś), umożliwiający przekazywanie bardziej zróżnicowanych treści.

Człowiek - czytnik?

Współczesny świat, pomimo że zdominowany przez nowoczesną technikę, tak naprawdę składa się z liter. To one, tworząc słowa - nabierają nowych znaczeń, w zdaniach - zyskują moc oddziaływania na odbiorców, a równocześnie pozostają... prawie niezauważane. A przecież – chcąc nie chcąc – czytamy! Nawet jeżeli są to hasła reklamowe na bilbordach, znaki informacyjne czy nagłówki w gazetach. Oczywiście – dla tych, którzy są bardziej wytrwali (żeby nie powiedzieć: bardziej ambitni) i docierają do większych skupisk słów – to jest książek, otwierają się tysiące możliwości odczytu zawartych w nich liter. Ale wtedy pojawia się zagadnienie niemal egzystencjalne. Hamlet, na przełomie XVI i XVII wieku wygłosił znamienną kwestię: być albo nie być? My natomiast, możemy dziś zapytać inaczej: czy powinniśmy czytać czy nie czytać? A jeżeli jednak czytać, to jak?

Ponikać, zanikać, znikać

Ostatnio miałam za zadanie wyjaśnić dziennikarce „Gazety Krakowskiej. Małopolska Zachodnia”, która postanowiła napisać artykuł o ul. Ponikowskiej w Olkuszu, pochodzenie słowa ponik.

Rzeczownik ponik jest znany w polszczyźnie od XV wieku, odnotowuje go XVII-wieczny słownik Grzegorza Knapskiego obok czasownika ponikać, który był jego podstawą (G. Knapski „Thesaurus Polonolatinograecus seu Promptuarium linguae Latinae et Graecae”. T. 1-2. Kraków 1643–1644).

Strony

Blogujesz?

Jesteś studentem, doktorantem lub pracownikiem Uniwersytetu Śląskiego?
Podziel się swoją pasją i zainteresowaniami! Prowadź blog naukowy.

Przygotowaliśmy dla Ciebie atrakcyjne szablony. Oprócz artykułów możesz dodawać zdjęcia, rysunki, filmy, linki.

Rejestracja konta do prowadzenia blogu jest możliwa tylko dla użytkowników adresu uniwersyteckiego: *****@us.edu.pl

Zanim założysz konto, zapoznaj się z regulaminem

Najpopularniejsze wpisy

09.03.2015

Jak wyznaczyć datę Wielkanocy

Zakład Astrofizyki i Kosmologii w blogu: Astronomiczne ciekawostki
06.02.2015

Skąd wzięło się słowo frajer?

Katarzyna Wyrwas w blogu: Na słówko
06.02.2015

Florysta

Katarzyna Wyrwas w blogu: Na słówko
06.02.2015

Co to jest sedes?

Katarzyna Wyrwas w blogu: Na słówko
19.04.2015

Uwagi wstępne dotyczące interpretacji tekstu literackiego przez pryzmat psychologii analitycznej

Julian Strzałkowski w blogu: Archetypowe oblicza literatury
11.03.2015

Niebawem zaćmienie Słońca

Zakład Astrofizyki i Kosmologii w blogu: Astronomiczne ciekawostki

Blogerzy

Obrazek użytkownika Zakład Astrofizyki i Kosmologii

Zakład Astrofizyki i Kosmologii

Blog prowadzony przez pracowników i doktorantów Zakładu Astrofizyki i Kosmologii Uniwersytetu Śląskiego.

Wpisy: 5
Przejdź na bloga
Obrazek użytkownika Archetypowe oblicza literatury

Julian Strzałkowski

Nazywam się Julian Strzałkowski i studiuje filologię polską na Uniwersytecie Śląskim. Interesuję się psychologią analityczną, która jest bazą moich...

Wpisy: 3
Przejdź na bloga
Obrazek użytkownika josapa_721

Joanna Sapa

Jestem studentką II roku studiów magisterskich na kierunku Filologia polska na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach. W ramach studiów realizuję dwie...

Wpisy: 10
Przejdź na bloga
Obrazek użytkownika Dominika Topa-Bryniarska

Dominika Topa-Bryniarska

Pracuję jako adiunkt w Instytucie Języków Romańskich i Translatoryki Uniwersytetu Śląskiego. Uczę językoznawstwa i gramatyki. Moje zainteresowania...

Wpisy: 17
Przejdź na bloga